9 Kasım 2015 Pazartesi

Michel Foucault kímdir?

1926 yılında doğan ve 25 Haziran 1984'te ölen Fransız filozof. İktidar ve bilgi arasındaki ilişkiyi ve bu ilişkinin yarattığı sosyal kontrol yapılarını irdeleyen çalışmaları ile ünlenmiştir.  

Foucault çalışmaları ile son üçyüz yıldır insanların içinde yaşadığı toplum tipinin ipliğini pazara süren en önemli filozoflardan biridir. Gerçi bunun için biraz geç kalmıştır. Artık kendisinin de kokusunu aldığı ama analiz etmeye ömrünün yetmediği, Gilles Deleuze'un  "Postscript on Control Society" makalesinde belirttiği `kontrol toplumu`na geçmeye başlasak da analizleri hala çok önemli, açıklayıcı ve zihin açıcıdır.

Foucault'a göre geçtiğimiz üçyüz yıldır `disiplin toplumu` denilen toplumlarda yaşamaktaydık. Disiplin toplumları insanları kapalı mekanlara tıkarak, orada mekana bir düzen içinde yayarak ve zaman dilimlerini düzenleyerek, kendisini oluşturan parçaların toplamından daha fazla üretken bir düzen yaratmaktadır. örneğin birey okula kapatılır, sıralara yayılır ve saat saat yapacakları planlanır. Böylece bireyin enerjisinin, kendi doğal yaşamını, duygularını ve arzularını gerçekleştirmek gibi lüzumsuz(!) işlerde heba olması önlenir, bu enerjinin egemenlere harcanması garanti altına alınır.

Disiplin toplumlarında birey hayat boyu başlangıç modelleri hapishane olan bu kapalı mekanlardan birinden çıkıp birine girer (önce "aile", sonra "okul", sonra "kışla", sonra "fabrika", arada bir "hastane", muhtemelen "hapishane", eğer tamamen üretimsiz hale gelmişse "tımarhane").

Michael Foucault 1984 yılında 57 yaşında HIV / AIDS komplikasyonları nedeniyle vefat etmiştir.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder